2 bin 700 yıllık yazıt bulundu: Geciken vergiyi sormuşlar

2 bin 700 yillik yazit bulundu geciken vergiyi sormuslar KGpyDzHB.jpg

Yeni Keşfedilen Antik Çömlek Parçası ve Çivi Yazılı Mesajı

Arkeologlar tarafından bulunan ve “şerd” olarak adlandırılan 2,5 santimetre uzunluğundaki seramik kırığı, Akad dilinde çivi yazısıyla yazılmış bir mesaj içeriyor. MÖ 1000–586 yıllarına tarihlenen bu yazıtta, Asur yönetiminin Yahuda’dan gecikmiş vergi ödemeleri hakkında bilgi talep ettiği belirtiliyor.

Emek Tzurim Ulusal Parkı’nda yapılan kazı çalışmaları sırasında keşfedilen bu çömlek parçası, Tapınak Tepesi’nin batı duvarı yakınlarında bulundu. Ziyaretçilere arkeologlarla birlikte eleme yapma fırsatı sunulan “Arkeolojik Deneyim” programı kapsamında, Moriah Cohen adlı arkeologun bu önemli keşfi yapması heyecanı doruğa çıkardı.

Parçanın bulunduğu bölge, aslında MÖ 516–MS 70 yıllarına ait olan İkinci Tapınak Dönemi’ne ait bir su tahliye kanalının yanındaydı. Uzmanlara göre, bu alan uzun yıllar üst düzey yetkililerin faaliyet gösterdiği bir bölgeydi ve çömlek parçasının buraya çok daha eski zamanlarda ulaşmış olabileceği düşünülüyor.

Asur yazı uzmanları Peter Zilberg ve Filip Vukosavović’e göre, bulunan parça muhtemelen bir kraliyet mührünün parçasıydı ve resmi mektuplarda kullanılıyordu. Yazıt, teslimat tarihi olan “Av ayının biri”nden bahsederek, resmi bir uyarı mektubu olabileceğini gösteriyor. Ayrıca yazıtta, mesajı taşıyan kişinin bir “savaş arabası subayı” olduğu belirtiliyor.

Uzmanlar, çömleğin içeriğinin sadece teknik bir gecikmeden değil, belki de bilinçli bir siyasi gerilimden kaynaklanmış olabileceğini düşünüyor. Ayrıca, parçanın Kudüs’e ait olmadığı, minerallerinin Asur şehirlerine uyumlu olduğu belirtildiği gibi, kesin kaynağının kimyasal analizlerle belirleneceği de açıklandı.

Zilberg ve Vukosavović, bu keşfi büyük bir anlam taşıyan önemli bir bulgu olarak değerlendiriyor ve bu keşfin, Kudüs ile dönemin en büyük süper gücü Asur arasında gerçekleşen resmi ve belki de gergin iletişim hakkında önemli bir kanıt olduğuna inanıyorlar.